Sunday, February 17, 2013

ေဒး၀န္းေအာင္ေက်ာ္ရႊီ၏ကိုယ္တြိရခိုင္ျပည္သိိမ္းတိုက္ပဲြမွတ္တမ္း (အစ/အဆံုး)


(ပင္း၀ါ၊ ေျမာက္ဦးသိမ္းတိုက္ပဲြ)

ေဇယ်ႏၲဳ။ ။ ေဗာဓိမည္ရ၊ မုနိႏၵသည္ေလာကသွ်င္၊ ေသာင္းရပ္ခြင္ဤလူ႔ၿမီ၊ ပြင့္လာဘိသည္၊ မုနိသမၺဳေဒ၏၊ သီဒါ၀ယ္သဲလံုးရွိ၊ ေဒြးပါဒေတာ္၊ စံုႏွစ္ေဖာ္ကို၊ ကၽြန္သာလက္ဦးပီး၍၊ ေၾကာင္းဦးေလွ်ာက္တင္ပါမည္၊ ေသာင္းဇမၺဴ၀ယ္၊ သွ်င္လူရီႊနားတည္ေလာ့။ မိစၧိမည္ေနာက္ရပ္သာ၊ အႏၵိယတိုင္းျပည္မသည္၊ ထက္မွာနတ္ဘံုသာသို႔၊ ျမစ္ဂဂၤါသီတာလည္း၊ သမုဒၵရာ၊ ေလးမ်က္ႏွာသည္၊ ပတ္ကာ၀န္းလွ်က္နီ၏။ ဘိလပ္ျပည္ၿမိဳ႕စႂကၠာ၊ အိမ္ရာစီသည္၊ ပဆာမင္းတံုေသာ္ကား၊ ထက္ေဒ၀ါဟန္မျပား၊ ေလးေယာက္ေမာင္ပင္၊ ေ၀ဟန္သွ်င္သည္၊ ဘံုခြင္မိုဃ္းသၾကားသို႔၊ သွ်င္မင္းမ်ားထံေတာ္၀ယ္၊ တရာ့တစင္း၊ ထီးေဆာင္းမင္း႐ို႕၊ မႄကြင္းခ႐ိုေသလွ်က္၊ ဘ႑ာေငြခန္႔ဇနာ၊ အဖူးလက္ေဆာင္၊ မ်ားေျမာင္ဆက္သြင္းပါ၏၊ မင္းျမတ္စြာအဏာႏွင့္၊ ကုလီကတၱာ၊ ရီႊၿမိဳ႕ေတာ္၀ယ္၊ ေဗာ္ေရာ္လာသတ္ကလည္း၊ ႏႈတ္သံျမအမိန္႔ေတာ္၊ ငါစိုးအုပ္သည္၊ အရွိေတာင္ဖက္၀ယ္၊ ေခၚတြင္ကာစစ္တေကာင္း၊ ၿမိဳ႕၀န္အရာ၊ ခန္႔အပ္ပါသည္၊ ၀ါေနာ္သပ္ဖေလာင္း႐ို႕၊ လွ်င္ေၾကာင္းစီလႊတ္ခါ၊ ၀ါေနာ္သပ္လည္း၊ မင္းျမတ္၏အာဏာႏွင့္၊ ခ်ီႄကြလွာတံုေပျငား၊ ဆိုက္ေရာက္ပါေသာ္၊ ၿမိဳ႕မွာမူးမတ္မ်ားႏွင့္၊ မ်ိဳးေလးပါးသူတကာ၊ မိမၼေယာက္်ား၊ တိုင္းျပည္သားမွာ၊ မိဘေရာက္ျပန္လာသို႔၊ အုပ္ခ်ဳပ္ကာစီရင္ျငား၊ မရမာသည္၊ ဘာသာစပ္တျခားႏွင့္၊ လိမၼျငားတတ္ပြန္သူ၊ အမီးပုစၧာ၊ ျပႆနာကို၊ က်ီေအာင္ေျဖမည့္လူဟု၊ ေတြးဆယူရွာေသာအခါ၊ ပြင့္သစ္ပန္းသြင္၊ ေမ့ထိပ္တင္သည္၊ သခင္ကိုေတြးေျမာ္၏။ ေခၚတြင္ကာလူအမ်ား၊ ေမာင္ေသာ္တလီ၊ ေအာင္ေက်ာ္ရႊီသည္၊ သက္၀ီေမ့ထိပ္ထားကို၊ ေျမာ္ျမင္ျငားလူတကာ၊ ရင္၌မြီးသည္၊ သားႀကီးဟန္ပမာသို႔၊ ၿမိဳ႕၀န္သာ ေ၀ါေနာ္သတ္၊ ေမ့ခ်စ္ေမာင္ကို၊ စိတ္တြင္ေလာဘကပ္လွ်က္၊ မျပတ္ငါ့ထံမွာ၊ တိုင္းျပည္ကိစၥ၊ ဟူသမွ်သည္၊ တခုမက်န္ပါေအာင္၊ ေဆာင္ရြက္ကာနီရမည္၊ စားစရိပ္မွာ၊ တလေငြႏွစ္ဆယ္ကို၊ မျပတ္စီပီးမည္သာ၊ အာဏာခ်သည္၊ ရွိကေတာင္းဆုပါ၍၊ သကၠရာဇ္မွာေထာင္ျဖစ္၊ တရာ့သွ်စ္ဆယ္၊ စြန္း၀ယ္ႏွစ္ခုႏွစ္၀ယ္၊ အခ်စ္ေမ့သခင္၊ စစ္တေကာင္းသည္၊ ဖေလာင္းမင္းရင္ျပင္၌၊ တိုင္းျပည္တြင္မႈကိစၥ၊ ေပၚထြက္ရာကို၊ ၿဖီေဖ်ာ္မိုးမစက၊ ယင္းမွာနီသူ႐ို႕မွာ၊ ရီခမိုးကို၊ ခ်မ္းခ်မ္းဖက္နီပါသို႔၊ ေပ်ာ္ပါးကာအသြယ္သြယ္၊ ခ်မ္းၿငိမ္းလွသည္၊ ထက္မနတ္ဘံုျပည္သို႔၊ ရႊင္စမၸါယ္နီၾက၍၊ ေမ့ခ်စ္ေမာင္ကို၊ နတ္လူသထာ၏ေလး။

လြမ္းတသာျခင္း

(၁) သည္းဘ၀င္မွာ၊ မေယႂကြီလု၊ ေလးမ်က္ႏွာကို၊ မယ္ေမွ်ာ္႐ႈက၊ ၀မ္းႏႈ၀မ္းပါး၊ ရီလႈိင္သံေလ၊ ညံဂရက္၊ ယက္ေသာေသာႏွင့္၊ အံၾသစဖြယ္၊ အေျပာက်ယ္ေက၊ ပင္လယ္နဒီ၊ လႈိင္းခ်ီခ်ီႏွင့္၊ မႈိင္းရီးပ်ပ်၊ တျမျမေက၊ ကမ္းစမထင္၊ သွ်စ္ခြင္တိုင္းက၊ မႈိင္းမႈန္ဆင္ပ်ာ၊ မင္းလြင္၀ိုင္းအံု၊ ျမဴခိုးျခံဳေက၊ ပဇၨဳန္ေဆာ္ႏႈိး၊ ၀ါေယာေမေလ၊ ေတာင္လီၿဖိဳးလို႔၊ ေမွ်ာ္႐ႈတိုင္းပင္၊ ေဖၚကြဲသူ႐ို႔၊ ပူလို႔ကၽြန္းေအာင္၊ လြမ္းမႈဆင္ေက၊ ဘ၀င္ႏုပ်ိဳ၊ ေမပဘာမွာ၊ ေမွ်ာ္ကာတမ္းပ်ာ၊ လြမ္းလို႔ငိုေရ...။

Saturday, February 16, 2013

ညာၿမိဳ႕ရပ္စြန္

(၁) စုန္လီေကလက္ယာ၊ ဆန္လီေကလက္၀ဲ၊ ကုလားတန္ေက၊ ျမစ္ျပင္ထဲမွာ၊ ရြက္ဖြဲဖြဲႏွင့္၊ ခရီကုန္သြယ္၊ ေရာင္း၀ယ္ေဖါက္ကား၊ ကုန္သည္ဆိုေက၊ ထိုျမစ္ထဲမွာ၊ ရြက္ဖားဖားႏွင့္၊ လားလာေျပာင္းျပန္၊ လီဆန္လီသင့္၊ ယွဥ္ၿပိဳင္ေပါင္းစပ္၊ ရြက္ခ်င္းထပ္ခါ၊ လွီအေပါင္းမွာ၊ ေျမာက္မ်ားစြာေလ....။

(၂) ေခ်ာင္းငယ္၀တြင္၊ စ်ီးခ်ခါျဖင့္၊ သင့္တင့္ေလာင္းလွီ၊ အညီစုစပ္၊ ပ်ားပန္းခက္သို႔၊ မျပတ္အိမ္ၿခီ၊ အစီယွဥ္သင့္၊ ဆင္လံုးျမင္းရံ၊ လီသြန္းခံျပဳတင္း၊ ရပ္ဌာနီမွာ၊ တသြင္းသြင္းေလ....။

Saturday, February 9, 2013

ဗ်ဥ္း (၃၃) ရခိုင္ေလွေတာ္သံ

က - ကိုမူကား။ ။ ကဥၥနပဗၸတာ၊ ေငြေတာင္သာက၊ ဟသၤာဝမ္းဘဲ၊ ပ်ံက်ဝဲသည္၊ မစဲရံကာ၊ ရံကာေသာ္လည္း၊ ဟန္စိေလ၊ ဟန္စြေလ။ ။

ခ - ကိုမူကား။ ။ ျမတ္လွသီးခံ၊ ရေသ့ပ်ံကို၊ အၾကံယူမွား၊ မင္းသားျပည္သွ်င္၊ ျပစ္မွားလွ်င္ေက၊ ျပည္ေတာ္ဝင္ကာ၊ ဝင္ကာေသာ္လည္း၊ ဟန္စိေလ၊ ဟန္စြေလ။ ။


ဂ - ကိုမူကား။ ။ ဂႏၶမာလာ၊ ပန္းနံ ့သာႏွင့္၊ လင္ရွာမရ၊ နဂါးမလွ်င္၊ နိညမျပတ္၊ လွည့္ဖ်ားတတ္သည္၊ သူျမတ္ရႊင္ကာ၊ ရႊင္ကာေသာ္လည္း၊ ဟန္စိေလ၊ ဟန္စြေလ။ ။


ဃ - ကိုမူကား။ ။ ဃရာဝါသ၊ ကိစၥမ်ားေျမာင္၊ လူ ႐ို႔ေဘာင္ဝယ္၊ ခြါေဆာင္ခ်ီၿပီး၊ မင္းႀကီးတတပ္၊ သားလြတ္လပ္သည္၊ အထြဋ္တင္ကာ၊ တင္ကာေသာ္လည္း၊ ဟန္စိေလ၊ ဟန္စြေလ။ ။


င - ကိုမူကား။ ။ ငဆမုဆိုး၊ နယ္မ်ိဳးလည္ဘိ၊ မဏိပတၱျမား၊ ကုန္ခါစားသည္၊ ေလွးမွ်ားကိုင္ကာ၊ ကိုင္ကာေသာ္လည္း၊ ဟန္စိေလ၊ ဟန္စြေလ။ ။



ဖဒူမင္းညိဳ (ယီးျခင္း)

ရခိုင္ျပည္ေျမာက္ဦးေခတ္ ရခိုင္ဘုရင္ဘေစာျဖဴမင္းလက္ထက္ ရခိုင္သၾကစ္ (၈၂၁-၈၄၄) ခုႏွစ္ စာဆိုအမတ္ႀကီးဖဒူမင္းညိဳစပ္ဆိုေသာ ရခိုင္မင္းသမီးေစာေရႊၾကာ ယီးျခင္း (ယိုင္းျခင္း)

(အပိုဒ္ ၁)
(ယီးယင္ယီးယင္၊ ယီးယင့္ယင့္၊ ယင္ယင္ေလယီး၊ ယီးေလယီး၊ ယီးယင္ယင္ယီး)
ယီးလွ်က္ပ်ံ႔ပ်ဴး၊ ႐ိုက္ကာက်ဴးပိမ့္၊ ေပၚဦးကမၻာ၊ ငါးၾကာပြင့္လိုက္၊ ေရာင္ၿမိဳက္ဥာဏ္ျဖဴ၊ ငါးဆူသွ်င္နည္း၊ ပြင့္မည္ခ်ဥ္းတြင္၊ မိတၱည္းမေရာက္၊ ေလးပါးေနာက္၀ယ္၊ ငါးေထာက္ေတာင္တာ၊ သာသနာတြင္၊ ငါးစင္းအျမတ္၊ န၀တတ္ရီက်၊ ငါးရာရသား၊ ဂစၧပနဒီ၊ ဤသည္ညာမြန္၊ ယဥ္တက္တဘက္၊ ပင္လယ္ထြက္မွ၊ ႏွစ္ဘက္ကမ္းၿခီ၊ ျဖားရီမွီ၀ယ္၊ ရွိဆီျပဳပၸာ၊ အာကာမွီခိုင္း၊ ေတာင္ၿပိဳင္းၿပိဳင္းႏွင့္၊ ဆိုင္းဆိုင္းမ႑ိဳင္၊ ရခိုင္ညြန္႔ဖူး၊ မြန္ၾကည္ျမဴးသို႔၊ ေျမာက္ဦးရႊီးနန္း၊ တည္လတ္ထြန္းသည္၊ ဤကၽြန္းဇမၺဴထူးတည့္ေလး။    ။

Sunday, February 3, 2013

ရခိုင္က်ီးျဖဴသာျခင္း


(တန္းခိုးဆရာထြန္း၊ ရခိုင္သၾကစ္-၁၂၈၂ ခုႏွစ္မွာ စပ္ဆိုပါ၏)


နေမာတႆ ဘဂ၀ေတာ အရဟေတာ သမၼာသမၺဳဒၶႆ


သံုးပါးမေယရတနာ၊ ျမတ္ဆရာႏွင့္၊ မာတာပီတ၊ ဂုဏ္ေပါင္းကဲလြန္၊ ႏႈံးမတန္ေအာင္၊ အနႏၱကို၊ ကန္ေတာ့သံုးလီ၊ ထံုးေကသီမွာ၊  သရဘီစံကား၊ နန္းေဂၚသဇင္၊ ပန္းေတာ္၀င္သို႔၊ ဆင္ပန္ထားမွ၊ ဥာဏ္သြားလည္းထက္၊ ရွိအဆက္က၊ ဆန္းလက္လာျငား၊ လူႀကီးမ်ား႐ို႔၊ ေျပာေဟာတိုင္မူ၊ အေရးယူ၍၊ က်ီးျဖဴ၀တၳဳ၊ ရွိျဖစ္မႈကို၊ ယခုတဖန္၊ စပ္ကာရံျဖင့္၊ အကၽြႏုပ္သည္၊ ရွိလြန္လီေက၊ သက္သီထံုးကို၊ ကံုးလိုက္မည္က၊ သၿပီလက္ယာ၊ ၿမီမ်က္ႏွာတြင္၊ ေအာင္ခ်ာပူရ၊ ထီးနန္းတည္၍၊ ဌာနီခ်ေက၊ အ႒၀လာ၊ ၿမိဳ႔ျပည္ရြာကို၊ တည္ခါကာလ၊ ၿမီ၀သုန္မွာ၊ ပစၥဳႏၷလွ်င္၊ သြန္းခ်ၿဖိဳးၿဖိဳး၊ ၀ရဇိန္ေလ၊ ထိန္ကာႀကိဳးလို႔၊ မိုးႀကီးသွ်စ္ခါ၊ ရြာျခင္းရာေၾကာင့္၊ တြင္ေခၚနာမ၊ နဂရကို၊ အ႒၀လာ၊ တြင္တံုပါ၍၊ ျဗမၼာသကၠ၊ အသမၻိန္ေလ၊ နရိႏၵဟု၊ နာမတြင္ျငား၊ ထိုးမင္းဖ်ားလွ်င္၊ တရားေလွ်ာ္ရာ၊ မ်ားျပည္သူကို၊ ထီျဖဴမိုးေက၊ စိုးစိုင္ခါ၌၊

Friday, January 18, 2013

အခ်စ္ရတု

သာၾကည္ယုယ
မေပ်ာ္ရသည္ၾကာလွၿပီ အသွ်င့္သား
အရီႊသည္ပန္းႏွင့္တူစြ
စႏၵာျဖဴသည္ ႀကိဳးၾကာမယ္ထက္ပူ၍
တၾကဴၾကဴလြမ္းရုတ
ေမာင္ေၾကာင့္ပူဆာ မခံသာသည္
မ်ားစြာ၀ဋ္ဒုကၡတည္း --။

ပူျခင္းလွသည္ႀကီး၍ေပ
ဦးေဂါင္းထိပ္ျပင္ လက္စံုတင္ေက
ကၽြန္လွ်င္ကန္ေတာ႔ေပ၏ --။

ေၾကာင္းျခင္းစစ္ မွာလိုက္မည္
စၾကာပိုင္သား ေမသက္ထားသည္
ရႊီနားတဖန္တည္ေလာ႔။